– సొంత ఊరిలో ఉపాధి కరువు.. పట్టణాల వైపు యువత పరుగులు
– వ్యవసాయంపై ఆధారపడలేక.. ఉద్యోగాల కోసం ఎదురుచూపులు
– గ్రామాల్లో పరిశ్రమలు, నైపుణ్య శిక్షణ కేంద్రాలు ఎక్కడ?
– వలసలు తగ్గాలంటే పల్లెల్లోనే ఉపాధి మార్గాలు కల్పించాలి
అక్టోబర్ 19,సత్య వెలుగు న్యూస్: గ్రామీణ భారతదేశం దేశానికి వెన్నెముకగా నిలుస్తోందని చెబుతున్నాం. వ్యవసాయం, పశుపోషణ, చేతివృత్తులు, గ్రామీణ చిన్న వ్యాపారాలు దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఎంతోకాలంగా అండగా నిలుస్తున్నాయి. అయినప్పటికీ పల్లెల్లో పుట్టి పెరిగిన యువతకు తమ సొంత ఊరిలోనే ఉపాధి పొందే అవకాశాలు పరిమితంగా ఉండటం ఆందోళన కలిగించే అంశం. చదువులు పూర్తిచేసుకున్న యువకులు, యువతులు ఉద్యోగాల కోసం పట్టణాలు, నగరాల బాట పట్టాల్సిన పరిస్థితులు అనేక ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తున్నాయి. ఒకప్పుడు వ్యవసాయమే ప్రధాన జీవనాధారంగా ఉన్న గ్రామాల్లో ఇప్పుడు సాగు ఖర్చులు పెరగడం, వ్యవసాయం ద్వారా వచ్చే ఆదాయంపై అనిశ్చితి, స్థానికంగా పరిశ్రమలు లేకపోవడం, ఉపాధి అవకాశాలు పరిమితంగా ఉండటం వంటి సమస్యలు యువత భవిష్యత్తును ప్రశ్నార్థకంగా మారుస్తున్నాయి. ఉన్నత విద్య అభ్యసించినా తగిన ఉద్యోగం దొరక్క, చదువుకు తగ్గ పని లభించక, కుటుంబ ఆర్థిక పరిస్థితులను మెరుగుపరచాలనే బాధ్యతతో చాలామంది ఇతర ప్రాంతాలకు వెళ్లాల్సి వస్తోంది. నగరాల్లో ఉద్యోగం సంపాదిస్తేనే జీవితంలో ఎదగగలమనే అభిప్రాయం యువతలో బలపడుతోంది. అయితే ప్రతి ఒక్కరూ తమ ఊరిని విడిచి వెళ్లాల్సిందేనా? కుటుంబాన్ని, స్నేహితులను, పరిచయమైన వాతావరణాన్ని వదిలిపెట్టి వందల కిలోమీటర్ల దూరంలో జీవించడమే అభివృద్ధికి మార్గమా? గ్రామాల్లోనే ఉపాధి అవకాశాలను సృష్టించలేమా? అనే ప్రశ్నలకు పాలకులు, విధాన రూపకర్తలు సమాధానం చెప్పాల్సిన అవసరం ఉంది. గ్రామీణ యువతకు అవకాశాలు కల్పించకుండా వలసలను వ్యక్తిగత నిర్ణయాలుగా మాత్రమే చూడటం సమస్య మూలాలను విస్మరించడమే అవుతుంది. యువతకు తమ ప్రాంతంలోనే గౌరవప్రదమైన జీవనోపాధి లభించినప్పుడే గ్రామాలు బలోపేతమవుతాయి. లేకపోతే పల్లెల్లో యువత తగ్గిపోతూ, వృద్ధులు, పిల్లలు మాత్రమే ఎక్కువగా మిగిలిపోయే పరిస్థితులు ఏర్పడే ప్రమాదం ఉంది.
గ్రామీణ యువత ఎదుర్కొంటున్న ప్రధాన సమస్యల్లో వ్యవసాయంపై పెరుగుతున్న ఆర్థిక ఒత్తిడి ఒకటి. సాగుకు అవసరమైన విత్తనాలు, ఎరువులు, పురుగుమందులు, కూలీల ఖర్చులు పెరుగుతున్న సమయంలో పంటలకు ఆశించిన ధర లభించకపోతే రైతు కుటుంబాల ఆదాయం దెబ్బతింటుంది. వర్షాలపై ఆధారపడే ప్రాంతాల్లో ప్రకృతి పరిస్థితులు అనుకూలించకపోతే పెట్టుబడులు తిరిగి రావడం కూడా కష్టమవుతుంది. ఇలాంటి పరిస్థితులను చూస్తూ పెరిగిన యువతలో కొంతమంది వ్యవసాయాన్ని కొనసాగించడానికి ఆసక్తి చూపడం లేదు. వ్యవసాయంలో ఆధునిక పద్ధతులు, యంత్రాల వినియోగం, పంటల వైవిధ్యం, విలువ ఆధారిత ఉత్పత్తుల తయారీ, మార్కెటింగ్‌ వంటి అవకాశాలను సక్రమంగా పరిచయం చేయగలిగితే వ్యవసాయం కూడా ఆదాయాన్ని సృష్టించే రంగంగా ఎదగవచ్చు. కానీ ఇందుకు అవసరమైన సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, శిక్షణ, పెట్టుబడి, మార్కెట్‌ అనుసంధానం అందరికీ సమానంగా అందుబాటులో ఉండటం లేదు. మరోవైపు గ్రామాల్లో చిన్న పరిశ్రమలు, ఆహార శుద్ధి కేంద్రాలు, పాడి పరిశ్రమలు, కోళ్ల పెంపకం, మత్స్య పరిశ్రమ, కుట్టుపని, మరమ్మతు సేవలు, స్థానిక ఉత్పత్తుల తయారీ వంటి రంగాలకు ప్రోత్సాహం కల్పించాల్సిన అవసరం ఉంది. పంటలను ముడి సరుకుగా విక్రయించడానికే పరిమితం కాకుండా వాటితో విలువ ఆధారిత ఉత్పత్తులను తయారు చేస్తే స్థానికంగా ఉపాధి పెరిగే అవకాశం ఉంటుంది. ఉదాహరణకు పండ్లు, కూరగాయలను నిల్వ చేయడం, ప్రాసెసింగ్‌ చేయడం, ప్యాకింగ్‌ చేయడం, మార్కెట్లకు తరలించడం వంటి పనులు గ్రామీణ ప్రాంతాల్లోనే ఉపాధిని కల్పించగలవు. అయితే ఇలాంటి కార్యకలాపాలు అభివృద్ధి చెందాలంటే రవాణా సదుపాయాలు, విద్యుత్‌, నీరు, నిల్వ గదులు, రుణ సౌకర్యాలు, మార్కెట్‌ సమాచారం అందుబాటులో ఉండాలి. గ్రామీణ యువతకు కేవలం వ్యవసాయంలోనే కాకుండా వ్యవసాయానికి అనుబంధమైన అనేక రంగాల్లో అవకాశాలు కల్పించే దిశగా ప్రణాళికలు రూపొందించాలి. రైతు కుటుంబాల పిల్లలు వ్యవసాయాన్ని వదిలి వెళ్లాల్సిన పరిస్థితి రాకుండా, ఆధునిక పరిజ్ఞానంతో వ్యవసాయాన్ని లాభదాయకంగా మార్చే అవకాశాలను పెంచడం అత్యవసరం.
చదువుకున్న యువతకు తగిన ఉద్యోగాలు దొరకకపోవడం గ్రామీణ వలసలకు మరో ప్రధాన కారణం. పాఠశాల విద్య పూర్తిచేసిన తర్వాత ఉన్నత విద్య కోసం పట్టణాలకు వెళ్లే విద్యార్థులు అక్కడే ఉద్యోగాలు వెతుక్కోవాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడుతోంది. గ్రామాల్లో నాణ్యమైన విద్య, వృత్తి శిక్షణ, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, పోటీ పరీక్షలకు మార్గదర్శకత్వం, ఉద్యోగ సమాచార సదుపాయాలు పరిమితంగా ఉంటే గ్రామీణ యువతకు అవకాశాల కోసం అదనపు పోరాటం తప్పదు. పట్టణాల్లో చదువుకోవడానికి, గదులు అద్దెకు తీసుకోవడానికి, ప్రయాణానికి, భోజనానికి ఖర్చులు భరించడం ఆర్థికంగా బలహీనమైన కుటుంబాలకు భారంగా మారుతుంది. చదువులు పూర్తయిన తర్వాత కూడా ఉద్యోగం లభించకపోతే కుటుంబాలపై ఆర్థిక ఒత్తిడి మరింత పెరుగుతుంది. ఈ పరిస్థితిని మార్చడానికి ప్రతి ప్రాంతంలోని ఉపాధి అవసరాలను గుర్తించి నైపుణ్య శిక్షణ కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేయాలి. కంప్యూటర్‌ పరిజ్ఞానం, విద్యుత్‌ పరికరాల మరమ్మతు, యంత్రాల నిర్వహణ, కుట్టుపని, ఆహార తయారీ, డిజిటల్‌ సేవలు, లెక్కల నిర్వహణ, చిన్న వ్యాపారాల నిర్వహణ వంటి నైపుణ్యాల్లో శిక్షణ అందించాలి. శిక్షణ ఇచ్చి వదిలేయకుండా స్థానిక పరిశ్రమలు, వ్యాపార సంస్థలు, సహకార సంఘాలతో అనుసంధానం చేసి ఉద్యోగాలు లేదా స్వయం ఉపాధి అవకాశాలు కల్పించాలి. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఇంటర్నెట్‌ సదుపాయాలు, కార్యాలయ వసతులు మెరుగుపడితే కొన్ని రకాల సమాచార సాంకేతిక పనులు, స్వతంత్ర వృత్తులు, దూరస్థ ఉద్యోగాలు కూడా నిర్వహించే అవకాశం ఉంటుంది. చిన్న వ్యాపారాలు ప్రారంభించాలనుకునే యువతకు రుణాలు, మార్కెటింగ్‌ సహాయం, వ్యాపార నిర్వహణపై మార్గదర్శకత్వం అందించాలి. ప్రభుత్వ పథకాల వివరాలు గ్రామస్థాయిలో సులభంగా అందుబాటులో ఉండాలి. దరఖాస్తుల ప్రక్రియలో అనవసరమైన జాప్యం తగ్గించాలి. యువతకు ఉద్యోగం ఇవ్వడం మాత్రమే కాకుండా, వారు స్వయంగా ఇతరులకు ఉపాధి కల్పించే స్థాయికి ఎదిగేలా సహకరించాలి. చదువుకున్న యువత తమ సొంత ఊరిలోనే ఆదాయం సంపాదించగలిగితే గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ బలపడటంతో పాటు కుటుంబాల జీవన ప్రమాణాలు కూడా మెరుగుపడతాయి.
ఉపాధి కోసం గ్రామాలను విడిచిపెట్టి నగరాలకు వెళ్లే యువత ఎదుర్కొనే సమస్యలు కూడా తక్కువేమీ కావు. ఉద్యోగం లభించినప్పటికీ అధిక అద్దెలు, ప్రయాణ ఖర్చులు, ఆహార వ్యయం, ఇతర నిత్యావసరాల ఖర్చులు సంపాదనలో పెద్ద భాగాన్ని తీసుకుంటాయి. తక్కువ వేతనాలతో పనిచేసే కార్మికులు చాలాసార్లు సరైన నివాస వసతులు లేక ఇబ్బందులు పడుతుంటారు. కుటుంబానికి డబ్బు పంపించాలి, అప్పులు తీర్చాలి, తమ భవిష్యత్తు కోసం పొదుపు చేయాలి అనే బాధ్యతలు ఒకేసారి ఎదురవుతాయి. నిర్మాణ రంగం, చిన్న పరిశ్రమలు, హోటళ్లు, రవాణా, ఇతర అసంఘటిత రంగాల్లో పనిచేసే వలస కార్మికులకు పని భద్రత, వైద్య సదుపాయాలు, సామాజిక భద్రత వంటి అంశాల్లో ఇబ్బందులు ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది. అనారోగ్యం, ప్రమాదం, ఉద్యోగం కోల్పోవడం వంటి పరిస్థితులు ఎదురైతే ఆదాయం ఒక్కసారిగా నిలిచిపోవచ్చు. కుటుంబాలకు దూరంగా ఉండటం వల్ల పిల్లల చదువు, వృద్ధుల సంరక్షణ, కుటుంబ సంబంధాల నిర్వహణలోనూ సమస్యలు తలెత్తుతాయి. ముఖ్యంగా యువతులు ఉపాధి కోసం ఇతర ప్రాంతాలకు వెళ్లేటప్పుడు సురక్షితమైన వసతి, ప్రయాణ సదుపాయాలు, పని ప్రదేశాల్లో గౌరవప్రదమైన వాతావరణం, ఫిర్యాదుల పరిష్కార వ్యవస్థలు అందుబాటులో ఉండాలి. వలస వెళ్లడం తప్పు కాదు. మెరుగైన విద్య, అధిక ఆదాయం, నైపుణ్యాభివృద్ధి కోసం ఇతర ప్రాంతాలకు వెళ్లడం సహజమైన నిర్ణయమే. అయితే ఆర్థిక పరిస్థితులు అనుకూలించక, స్థానికంగా కనీస ఉపాధి కూడా లేక, తప్పనిసరి పరిస్థితుల్లో ఊరిని విడిచిపెట్టాల్సి రావడం మాత్రం ఆలోచించాల్సిన విషయం. యువతకు ఎంపిక ఉండాలి. సొంత ఊరిలో పనిచేయాలనుకునేవారికి అక్కడే అవకాశాలు లభించాలి. ఇతర ప్రాంతాలకు వెళ్లాలనుకునేవారికి కూడా సురక్షితమైన వలస, ఉద్యోగ సమాచారం, కార్మిక హక్కులపై అవగాహన అందించాలి. గ్రామాల నుంచి నగరాలకు వెళ్లిన వారిని తప్పుపట్టడం కంటే వారు ఎందుకు వెళ్లాల్సి వస్తోందో అర్థం చేసుకుని సమస్యలకు పరిష్కారాలు చూపడం ముఖ్యం. వలసల వల్ల గ్రామాల్లో ఏర్పడే కుటుంబ, సామాజిక మార్పులను కూడా పాలకులు, సమాజం గుర్తించాలి.
గ్రామీణ యువతకు ఉపాధి కల్పించడం అనేది కేవలం ఒక ప్రభుత్వ పథకంతో పరిష్కారమయ్యే సమస్య కాదు. దీనికి దీర్ఘకాలిక ప్రణాళిక, స్థానిక అవసరాలపై అవగాహన, ప్రభుత్వ శాఖల సమన్వయం, ప్రైవేటు రంగం భాగస్వామ్యం, గ్రామస్థాయి సంస్థల చురుకైన పాత్ర అవసరం. ప్రతి మండలంలో అందుబాటులో ఉన్న వనరులు, యువత విద్యార్హతలు, స్థానిక మార్కెట్‌ అవసరాలను అధ్యయనం చేసి ఉపాధి ప్రణాళికలు రూపొందించాలి. ఏ ప్రాంతంలో వ్యవసాయ ఆధారిత పరిశ్రమలకు అవకాశం ఉంది? ఎక్కడ పాడి పరిశ్రమ అభివృద్ధి చెందుతుంది? ఎక్కడ చేతివృత్తులు, సంప్రదాయ ఉత్పత్తులకు మార్కెట్‌ ఉంది? ఎక్కడ పర్యాటకం ద్వారా ఉపాధి కల్పించవచ్చు? అనే అంశాలను గుర్తించాలి. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో రహదారులు, నిరంతర విద్యుత్‌, తాగునీరు, నిల్వ సదుపాయాలు, ఇంటర్నెట్‌ వంటి మౌలిక వసతులను మెరుగుపరచాలి. యువతకు శిక్షణ ఇచ్చే సంస్థలు స్థానిక పరిశ్రమలతో అనుసంధానమై ఉండాలి. రుణాలు అందించడం మాత్రమే కాకుండా వ్యాపారం ప్రారంభించిన తర్వాత ఎదురయ్యే మార్కెటింగ్‌, నిర్వహణ, పోటీ వంటి సమస్యలకు కూడా సహాయం అందించాలి. మహిళా సంఘాలు, రైతు ఉత్పత్తిదారుల సంఘాలు, సహకార సంస్థలు, గ్రామీణ చిన్న వ్యాపారాలను ప్రోత్సహించడం ద్వారా సమష్టి ఉపాధి అవకాశాలను పెంచవచ్చు. పంచాయతీలు తమ పరిధిలోని నిరుద్యోగ యువత వివరాలను సేకరించి, వారికి అందుబాటులో ఉన్న శిక్షణ, ఉద్యోగాలు, ప్రభుత్వ సహాయ పథకాల సమాచారాన్ని చేరవేయాలి. యువత కూడా కేవలం ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల కోసం ఎదురుచూడకుండా తమ ఆసక్తులు, నైపుణ్యాలకు అనుగుణంగా కొత్త అవకాశాలను అన్వేషించాలి. అయితే స్వయం ఉపాధి పేరుతో అనుభవం లేని యువతను అధిక అప్పుల బారిన పడేలా చేయకూడదు. వ్యాపార అవకాశాలు, మార్కెట్‌ డిమాండ్‌, పెట్టుబడి సామర్థ్యం, తిరిగి చెల్లించే అవకాశాలను పరిశీలించిన తర్వాతే ఆర్థిక నిర్ణయాలు తీసుకునేలా మార్గదర్శకత్వం ఇవ్వాలి. గ్రామాల్లో ఉపాధి పెరిగితే యువతకు ఆదాయం లభించడమే కాకుండా స్థానిక మార్కెట్లు అభివృద్ధి చెందుతాయి, చిన్న వ్యాపారాలు బలోపేతమవుతాయి, కుటుంబాలు ఆర్థికంగా నిలదొక్కుకుంటాయి. యువత పల్లెల్లోనే ఉండి తమ ప్రతిభను వినియోగించగలిగే పరిస్థితులు ఏర్పడితే గ్రామీణ ప్రాంతాల సమగ్ర అభివృద్ధికి బలమైన పునాది పడుతుంది.
గ్రామీణ యువత వలసలు నేటి సమాజం ముందు నిలిచిన ముఖ్యమైన ప్రశ్నల్లో ఒకటి. అభివృద్ధి అంటే నగరాల్లో ఎత్తైన భవనాలు నిర్మించడం, కొత్త పరిశ్రమలు ఏర్పాటు చేయడం మాత్రమే కాదు. పల్లెల్లో నివసించే యువతకు కూడా నాణ్యమైన విద్య, గౌరవప్రదమైన ఉపాధి, తగిన ఆదాయం, మెరుగైన జీవన ప్రమాణాలు అందుబాటులోకి రావాలి. ఒక యువకుడు తన కుటుంబాన్ని పోషించడానికి సొంత ఊరిని విడిచి వెళ్లాల్సిన అవసరం తగ్గినప్పుడే గ్రామీణ అభివృద్ధి ఫలితాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి. వలసలను పూర్తిగా ఆపడం సాధ్యం కాకపోవచ్చు, అవసరమూ లేదు. కానీ అవకాశాల కొరత వల్ల తప్పనిసరిగా వలస వెళ్లే పరిస్థితులను తగ్గించడం మాత్రం సాధ్యమే. ఇందుకు గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థను బలోపేతం చేయాలి. వ్యవసాయాన్ని లాభదాయకంగా మార్చాలి. చిన్న, మధ్యతరహా పరిశ్రమలను గ్రామీణ ప్రాంతాలకు విస్తరించాలి. నైపుణ్య శిక్షణను ఉపాధితో అనుసంధానించాలి. యువతకు వ్యాపార అవకాశాలు కల్పించాలి. మహిళలకు సురక్షితమైన ఉపాధి వాతావరణం కల్పించాలి. ప్రభుత్వ పథకాల ప్రయోజనాలు నిజమైన అర్హులకు చేరేలా పారదర్శకమైన వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయాలి. గ్రామాల్లో ఉపాధి కల్పనను ఎన్నికల హామీలకు లేదా తాత్కాలిక కార్యక్రమాలకు పరిమితం చేయకుండా నిరంతర అభివృద్ధి లక్ష్యంగా చూడాలి. యువతకు అవకాశాలు కల్పించడం అంటే వారి వ్యక్తిగత భవిష్యత్తును మాత్రమే నిర్మించడం కాదు.. గ్రామాల భవిష్యత్తును, దేశ ఆర్థిక బలాన్ని కూడా నిర్మించడం. పల్లెల్లో యువతకు పని లేకపోతే గ్రామాల అభివృద్ధి మందగిస్తుంది. యువతకు అవకాశాలు పెరిగితే గ్రామాల్లో కొత్త ఆలోచనలు, కొత్త వ్యాపారాలు, కొత్త ఉపాధి మార్గాలు పుట్టుకొస్తాయి. సొంత ఊరిలోనే ఎదగగలమనే నమ్మకాన్ని యువతలో కల్పించాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వాలు, పరిశ్రమలు, విద్యాసంస్థలు, సమాజంపై ఉంది. వలసలు ఒకరి వ్యక్తిగత నిర్ణయంగా కనిపించినా, వాటి వెనుక ఉన్న అవకాశాల అసమానతను గుర్తించాలి. యువతకు తమ భవిష్యత్తును ఎంచుకునే స్వేచ్ఛ ఉండాలి. ఆ స్వేచ్ఛకు పునాది అవకాశాలు. ఆ అవకాశాలు పల్లెల్లోనూ సమానంగా అందుబాటులోకి వచ్చినప్పుడే గ్రామీణ యువత వలసల ప్రశ్నకు శాశ్వత పరిష్కారం దిశగా అడుగులు పడతాయి.
